Palii Straordinari

Aanvankelijk werd de derde Palio betwist om vooraanstaande gasten te eren tijdens een bezoek aan Siena. Al wat nodig was, was een verzoek sturen naar de groothertog om er nog een te organiseren, liefst een datum in de buurt van een ‘gewone’. Sommige Palii Straordinari hadden ook een economisch belang. In 1841 en 1842 werden 2 palio’s met alle 17 contrade georganiseerd door enkele burgers en de eigenaars van de tribunes op de Piazza.

Later namen ook andere verenigingen initiatief om de organisatie van een Palio te sponsoren. Zo werden er palio’s met scossi georganiseerd, alsook enkele “palio alla romana”, waarbij de deelnemende wijken in batterie werden verdeeld met op het einde een finale met de winnaars van de batterie. De laatste, in 1901, eindigde in een grote vechtpartij, waardoor de finale zelfs niet gereden werd.

In 1896 werden zelfs 4 palio’s gelopen, 2 gewone en 2 straordinari. Hetzelfde wilde men in 1913 doen, maar toen werd de Palio alla sorpresa van 17 augustus afgelast omdat de gewone van 16 augustus werd uitgesteld door het weer.

De palii a sopreso waren een belangrijke nieuwigheid begin 1900. Deze koersen werden steevast voorgesteld door verenigingen uit Siena. De formule om een extra palio de dag na de koers van augustus te organiseren waarbij contrade, paarden én fantini werden geloot sprak enorm aan. Begin 1900 werden er 6 straordinari gelopen op 17 jaar. Tussen 1928 en 1945 was er een pauze en werden er geen meer gelopen.

De derde Palio kwam terug in 1945 wanneer het volk de avond van de palio van 16 augustus een extra palio eiste om het einde van de oorlog te vieren. Tussen 1940 en 1944 werd er immers geen enkele palio gelopen. Het was een groot succes.

In de daarop volgende jaren kreeg men de gewoonte in Siena om veel 100-jarige verjaardagen te vieren met een straordinario. Elke gelegenheid leek goed genoeg om een Straordinario in te richten. Op het einde van de jaren ’80 van de vorige eeuw begon men zich in Siena te realiseren dat een Palio Straordinario een riskante onderneming was geworden, en dit om 3 redenen. Ten eerste konden de contrade het financieel niet meer aan. De kosten, en dan vooral het contracteren van topruiters was compleet uit de hand gelopen. Een derde Palio was teveel geworden voor het budget der contrade. Ten tweede, ook de stad zag een beetje op tegen de niet geringe kosten van organisatie. Ten derde begon Siena langzaam maar zeker in de negatieve belangstelling te staan van allerlei dieren-beschermingorganisaties, die overigens ongepaste vergelijkingen begonnen te maken met de corrida’s. De media waren zeer blij dat er een nieuw  groot blik sensatie was opengetrokken en deden duchtig mee aan de polemieken, nooit gestoord door enige kennis van zaken. Het stadsbestuur zag hierdoor op tegen een derde jaarlijkse “tarten van het lot”.

De laatste straordinario werd betwist op 9 september 2000, om het nieuwe millennium te vieren.

Tot op vandaag werden er maar liefst 48 Palii Straordinari gereden. We zetten de 5 soorten graag op een rij :

  • “alla romana” : eerst worden er batterie gereden met 3 a 4 contrade en dan een finale met de beste.
  • “cavalli scossi” : een palio met paarden zonder fantino
  • “a sorpresa” : zowel het paard als de ruiter wordt geloot de dag van de koers zelf
  • “met alle 17 contrade” : sommige met, sommige zonder ruiter
  • de andere werden op ‘traditionele’ wijze gereden zoals we ze kennen in juli en augustus
03/07/1712 Chiocciola baio di Siena Strega
02/07/1717 Torre Gioia Strega
01/05/1722 Tartuca Belladonna Strega
02/04/1739 Bruco leardo Pettinaio
04/10/1745 Pantera baio scuro della Scala Masino
14/05/1767 Torre castagno del Ricci Bastiancino
17/04/1791 Valdimontone baio bruciato del Dei Nacche
20/08/1804 Tartuca sauro balzano del Ricci Giuseppetto
14/05/1809 Torre baio scuro del Manetti Biggeri
04/06/1809 °¹ Tartuca Rondinello corso con cavalli scossi
19/08/1818 Istrice castagno balzano del Falconi Ferrino
30/03/1819 Civetta morello del Chiarini Caino
18/08/1839 ¹ Pantera cavallo del Bianchi corso con cavalli scossi
17/08/1841 ° Nicchio morello maltinto del Barbetti Betto
18/08/1842 ° Istrice Tosato Saltatore
17/04/1860 Onda morello stellino del Bandini Figlio di Bonino
28/09/1862 Onda morello del Franci Bachicche
17/08/1875 ² Nicchio storno del Pisani Girocche
17/08/1876 ² Lupa ? Leggerino
17/08/1884 ¹ Valdimontone Farfallina corso con cavalli scossi
17/08/1887 ¹ Aquila Gigia corso con cavalli scossi
18/08/1889 ¹ Drago baia zaino del Marchetti corso con cavalli scossi
17/08/1890 ² Oca Carbonello Pirrino
17/08/1891 ² Oca Farfallina Tabarre
29/05/1893 Onda baia marrone del Ramalli Bozzetto
19/08/1894 ² Bruco Belfortina Fiammifero
16/08/1896 * Bruco baia stella in fronte del Vallesi Fiammifero
23/09/1896 Istrice Febo Montieri
28/09/1902 Valdimontone saura con fiore in fronte Picino
17/04/1904 Leocorno Primetta Picino
18/08/1907 ¹ Lupa Gobba corso con cavalli scossi
17/08/1909 ³ Oca Farfalla Zaraballe
13/09/1910 Torre Gobba Moro
25/09/1913 Giraffa sauro balzano del Socini Testina
17/08/1919 ³ Oca Scodata Testina
14/09/1928 Onda Giacca Sgonfio
20/08/1945 Drago Folco Rubacuori
18/05/1947 Civetta Brillante Il Biondo
28/05/1950 Valdimontone Gaia Ganascia
05/09/1954 Leocorno Gaudenzia Vittorino
04/09/1960 Civetta Uberta de Mores Ciancone
05/09/1961 Nicchio Uberta de Mores Vittorino
24/09/1967 Giraffa Ettore Tristezza
21/09/1969 Oca Dragone Aceto
17/09/1972 Istrice Mirabella Aceto
07/09/1980 Selva Panezio Bastiano
13/09/1986 Valdimontone Brandano Il Pesse
09/09/2000 Selva Urban II Il Pesse
Legende
° met alle 17 contrade
¹ met cavalli scossi
² alla romana
³ a sorpresa
* in de plaats van de gewone palio die uitgesteld werd naar 25 augustus
AQU BRU CHI CIV DRA GIR IST LEO LUP NIC OCA OND PAN SEL TAR TOR VDM
Corsi 31 31 32 25 29 29 31 31 35 25 31 35 28 24 29 33 27
Vinti 1 3 1 3 2 2 4 2 2 3 5 4 2 2 3 4 5
Laatste aanpassing : 21 september 2018