Michele Fiorini ontvangt de Medaglia di Civica Riconoscenza (Medaille van Burgerlijke Erkenning) 2026: een erkenning voor de levende herinnering aan de Palio

De uitreiking vond plaats op 15 augustus in het Teatro dei Rinnovati, de dag waarop Siena haar belangrijkste burgerlijke onderscheidingen uitreikt.

Dit is belangrijk niet alleen belangrijk voor Michele, de drijvende kracht achter Ricordi di Palio maar ook voor het project zelf. De stad Siena erkent hiermee de waarde van de herinnering aan de Palio, die door deze groep bewaard, georganiseerd en teruggegeven wordt aan de gemeenschap.

De kandidatuur van Michele Fiorini, voorgesteld door de Contrada Priora della Civetta, beloont een lange reis die Contrada-overschrijdend de herinnering niet als nostalgie wil beschouwen maar als een levend deel van de identiteit.

Wie Michele kent, en ik heb de eer hem te kennen, weet dat Ricordi di Palio niet van gisteren is. Het komt voort uit een passie die in de loop der tijd is gegroeid, gevoed door familieverhalen, de cultuur van de Contrada en een simpele overtuiging: wat niet bewaard wordt, loopt het risico verloren te gaan.

Nog voordat het woord ‘digitaal’ bekend was, was Michele al begonnen met het verzamelen, kopiëren en catalogiseren van audiovisueel materiaal over de Palio di Siena, de Contrada, de andere hoofdrolspelers en de stad.

Opnames van lokale en nationale omroepen, documentaires, buitenlandse producties, interviews, losse beelden, fragmenten van het nieuws en het leven in Siena: alles werd gezocht, bewaard en georganiseerd.

Tegenwoordig lijkt het misschien normaal om online een oud interview, een aflevering, een getuigenis of een archieffragment te vinden. Maar achter die normaliteit ging jarenlang een stille inspanning schuil. En Siena weet dat en erkend dat nu ook!

Ricordi di Palio is nooit alleen een opslagplaats voor beeldmateriaal geweest. In de loop der tijd is het een levend archief geworden. Een plek waar de audiovisuele herinnering aan de Palio wordt bewaard, maar ook opnieuw wordt verspreid. En dat is essentieel.

Want de Palio leeft niet alleen voort in data (waar wij en onze PalioApp mee aan bijdragen) maar ook én vooral in de verhalen, de stemmen, de gezichten, de bijnamen, de gebaren, de stiltes en de herinneringen van de contradaioli. Het leeft ook voort in die materialen die, als ze niet waren teruggevonden, in een doos, een kast of een vergeten archief zouden zitten.

Het werk van Michele, samen met de vrienden en medewerkers, heeft veel inwoners van Siena de mogelijkheid geboden om mensen, verhalen, momenten en sferen te herbeleven die deel uitmaken van het collectieve geheugen van de stad.

Zijn relatie met Canale 3 Toscana heeft ook een belangrijke rol gespeeld in het traject van Michele Fiorini. Sinds begin jaren negentig heeft de samenwerking met de omroep een aanzienlijk deel van de audiovisuele verspreiding van de Palio begeleid. Het terugvinden, restaureren en digitaliseren van het multimedia-archief van Canale 3 is een van de belangrijkste stappen in dit verhaal. Voor Michele is dat niet enkel een technisch verhaal maar ook een vorm van verantwoordelijkheid jegens een stad.

Het herstellen van een archief betekent voorkomen dat een stukje Sienese herinnering verloren gaat door de tijd, de veroudering van media en de kwetsbaarheid van materialen.

De vertoningen die deze groep organiseert in de Contrade en op televisie, hebben precies deze waarde gehad: de herinnering terugbrengen naar de plekken waar die herinnering is ontstaan. Niet voor een breed publiek, maar voor Siena.

Een van de meest intense projecten die verbonden zijn aan Ricordi di Palio is ongetwijfeld “In Memoriam”. Een werk opgedragen aan de overleden Contrada-leden, samengesteld uit foto’s, gezichten en herinneringen die toebehoren aan de individuele Contrada.

Het is een delicaat project, omdat het een diepgaand deel van het Contrada-leven raakt: een deel waarin de herinnering niet alleen de grote protagonisten betreft, maar ook de mensen die dag in dag uit in de Contrada leefden. Zij die de tafels voor het diner dekten. Zij die meeliepen in de Corteo Storico. Zij die hun hele leven, dag in dag uit, hun fazzoletto (sjaal) droegen.

In de loop der jaren is een aanzienlijk deel van het materiaal van Ricordi di Palio ook online beschikbaar gesteld. Het YouTube-kanaal, dat door duizenden mensen wordt gevolgd, heeft beelden, geluiden en authentieke getuigenissen buiten Siena gebracht.

Maar het gaat niet om “cijfers”. Het gaat erom mensen, die al dan niet buiten Siena of Italië wonen, en op zoek zijn naar een getuigenis, een stem willen horen of een bekend gezicht willen zien, een fragment van Siena te laten herontdekken. Voor een project als Ricordi di Palio is dit meer waard dan welke maatstaf dan ook.

De Medaille van Burgerlijke Erkenning die Michele Fiorini ontving, is dan ook een erkenning voor concreet, langdurig en genereus werk. Het is natuurlijk een erkenning van technische expertise. Het is een erkenning van passie. Maar bovenal is het een erkenning voor de dienst die aan de stad is bewezen.

Want het bewaren van de herinnering aan de Palio di Siena betekent het bewaren van een essentieel onderdeel van het leven van de Contrade en de gemeenschap van Siena. Het is geen neutrale taak. Het is een taak die respect, gematigdheid, kennis van talen, aandacht voor mensen en een besef van de impact van bepaalde herinneringen op degenen die ze hebben meegemaakt, vereist.

We zijn dan ook zeer fier om een heel klein deeltje uit te maken van dit project. Proficiat Michele! Dal Belgio con amore!